ღრძილის რეცესიის მიზეზები

ხშირად დროის ნაკლებობა ან სტრესი არის მიზეზი იმისა, რომ ადამიანი პირის ღრუს ჰიგიენის ცუდ ტექნიკას ეჩვევა. კბილის ჯაგრისის ხეხვითი მოძრაობებისას ბეწვების ბოლოები მუდმივად ღრძილის კიდის ერთსა და იმავე ადგილზე გადის. ამ დროს ძალის ზემოქმედებით ღრძილი ზიანდება. შეხორცებისას ღრძილის კიდე უკან იწევს.

ღრძილის რეცესიის თავიდან ასაცილებლად პირის ღრუს ჰიგიენის ტექნიკა უნდა იყოს ოპტიმიზებული და, საჭიროების შემთხვევაში, შესწორებული. ასევე სტომატოლოგიურ პრაქტიკაში რეგულარული შემოწმება გეხმარებათ ღრძილის რეცესიის შესაძლო ნიშნების ადრეულ გამოვლენაში.

მაგარი ბეწვის მქონე კბილის ჯაგრისების გამოყენება ასევე ზრდის ღრძილის რეცესიის განვითარების რისკს. ამიტომ შეიძლება რეკომენდებული იყოს საშუალო სიმაგრის ან რბილი ბეწვის მქონე კბილის ჯაგრისი.

თხელი ტიპის ღრძილის მქონე ადამიანები, როგორც წესი, უფრო მიდრეკილნი არიან ღრძილის რეცესიისკენ, ვიდრე სქელი ტიპის ღრძილის მქონე ადამიანები. ღრძილის ტიპი ძირითადად გენეტიკურად არის განპირობებული. ამიტომ განსაკუთრებით თხელი ტიპის ღრძილის მქონე ადამიანებმა განსაკუთრებული ყურადღება უნდა მიაქციონ სახლში პირის ღრუს ჰიგიენის ოპტიმიზაციას.

სტომატოლოგიური შემოწმებისას შესაძლებელია ღრძილის ტიპის სისქის დადგენა. განსაკუთრებით ორთოდონტიული მკურნალობის დაწყებამდე უნდა შეფასდეს ღრძილის რეცესიის განვითარების რისკი.

ორთოდონტიული მკურნალობა შეიძლება ჩატარდეს მოსახსნელი (ორთოდონტიული ფირფიტები) ან არამოსახსნელი აპარატებით (ბრეკეტები). ღრძილის რეცესიის განვითარების რისკი განსაკუთრებით მაღალია არამოსახსნელი აპარატების გამოყენებისას.

ღრძილის რეცესია ვლინდება ორთოდონტიული მკურნალობის გამვლელი ზრდასრულების დაახლოებით 20 პროცენტში. 16 წლამდე მოზარდებში ღრძილის რეცესია გაცილებით იშვიათად გვხვდება კბილების მდებარეობის კორექციის დასრულების შემდეგ.

ღრძილის რეცესია შეიძლება განვითარდეს როგორც ორთოდონტიული მკურნალობის დროს, ისე მისი დასრულებიდან რამდენიმე წლის შემდეგაც.

სიგარეტის მოწევა მრავალმხრივ უარყოფით გავლენას ახდენს მთელ ადამიანის ორგანიზმზე. სიცოცხლის საერთო ხანგრძლივობის შემცირების გარდა, მწეველებს გაცილებით ხშირად უვითარდებათ ლორწოვანი გარსის ცვლილებები, პირის ღრუს კიბოს ჩათვლით.

მწეველებს, რომლებიც დღეში 20-ზე მეტ სიგარეტს ეწევიან, აშკარად უფრო მეტი ღრძილის რეცესია აღენიშნებათ, ვიდრე არამწეველებს. შემცირებული გამძლეობის გამო მწეველებში ღრძილის კიდეც უფრო მგრძნობიარეა, მაგალითად, კბილის ჯაგრისის ბეწვების მექანიკური ზემოქმედების მიმართ.

მწეველებში ღრძილის ზოგადად შემცირებული სისხლმომარაგების გამო იქ ქირურგიული მკურნალობა არ უნდა ჩატარდეს. გაშიშვლებული ფესვის ზედაპირების შესაძლო საჭირო ქირურგიული დაფარვის დაწყება შესაძლებელია მხოლოდ მოწევის წარმატებით შეწყვეტის შემდეგ.

საყნოსავ თამბაქოსთან ერთად, საღეჭი თამბაქო უკვამლო თამბაქოს მოხმარების ყველაზე გავრცელებული ფორმაა. საღეჭ თამბაქოს ფხვიერი სახით ან პაკეტებში შეფუთულს ათავსებენ ზედა ტუჩის ქვეშ, რის შედეგადაც ის პირის ღრუს ლორწოვან გარსს ეხება. ამ დროს თამბაქო ნიკოტინის გარდა გამოყოფს ტოქსიკურ ნივთიერებებსაც, რომლებიც შეიძლება კანცეროგენულიც იყოს.

ნიკოტინის ზემოქმედებით ვლინდება საღეჭი თამბაქოს დამოკიდებულების გამომწვევი ეფექტი. ამის გამო მომხმარებლებს დამოკიდებულება უვითარდებათ.

საღეჭი თამბაქო იწვევს პირის ღრუს ლორწოვანი გარსის გაღიზიანებას და ღრძილის რეცესიას. გაღიზიანება საღეჭი თამბაქოს მოხმარების შეწყვეტის შემდეგ შეიძლება უკუგანვითარდეს. თუმცა ღრძილის რეცესია მოხმარების შეწყვეტის შემდეგაც რჩება და ამიტომ, საჭიროების შემთხვევაში, ქირურგიულად უნდა იქნას ნამკურნალევი.

პირსინგთან ხშირი თამაში ჩვევაა, რომელსაც შეიძლება მავნე გავლენა ჰქონდეს კბილებსა და ღრძილებზე. პირსინგის მატარებელთა დაახლოებით 80 პროცენტს შესაბამის შეხების ადგილებში აღენიშნება კბილის საკუთრივ მაგარი ქსოვილის დაკარგვაც, ხოლო შემთხვევათა 25%-ში ვლინდება ღრძილის რეცესიაც.

პირსინგის მოხსნის შემდეგ შესაბამისი ღრძილის რეცესია რჩება და ამიტომ, გარემოებებიდან გამომდინარე, ქირურგიულად უნდა იქნას ნამკურნალევი.

პაროდონტიტის მკურნალობის შემდეგ, როგორც წესი, აღინიშნება ღრძილის დაწევა. თუმცა პაროდონტიტის მკურნალობისას ეს სასურველია, რადგან ღრძილის კიდის შეკუმშვის შედეგად არასასურველი პაროდონტული ჯიბეები შეიძლება შეხორცდეს.

პაროდონტიტის არმქონე პაციენტებში არსებული ღრძილის რეცესიისგან განსხვავებით, ღრძილის შეხორცებისას წარმოქმნილი შეკუმშვის უკუქცევა შეუძლებელია.